برچسب: ترکیه

وی افزود: پذیرش دوباره این پناهجویان در قالب تفاهم انجام شده میان ما و اتحادیه اروپا نیست.

«ولکان بزکر» این سخنان خود را در جواب به پیشنهاد های مطرح شده روز دوشنبه میان سران اتحادیه اروپا بر سر حل مشکلات پناهجویان مطرح کرد.

گفتنی است طی روزهای گذشته، پیشنهاداتی از قبیل برداشته شدن روادید سفر شهروندان ترکیه به اتحادیه اروپا و کمک به این کشور در سامان دادن و همچنین یافتن شغل برای پناهندگان سوری مطرح شده بود.

دادگاهی در استانبول روز جمعه با صدور حکمی مبنی بر این که روزنامه مخالف دولت زمان با «فتح الله گولن» رهبر جماعت نور و از مخالفان رجب طیب اردوغان رییس جمهوری ارتباط دارد و تبدیل به بلندگوی تبلیغاتی آن ها شده است، کنترل این روزنامه را به چند نفر قیم منتخب دولت سپرد.

آخرین ساعت های جمعه شب که مدیران جدید کنترل روزنامه زمان را به دست گرفتند، هواداران این نشریه در مقابل دفتر مرکزی تجمع کرده و کارکنان نیز از خروج از ساختمان خودداری کردند.

پلیس ترکیه با شلیک گاز اشک آور و استفاده از ماشین های آب پاش برای متفرق کردن جمعیت، وارد دفتر این روزنامه پرشمارگان شد.

صدها نفر از طرفداران روزنامه زمان که در اعتراض به اقدامات دولت ترکیه علیه این روزنامه مقابل دفتر آن تجمع کرده بودند متفرق و شماری نیز مصدوم و یا بازداشت شدند.

“کاترینا بارلی”، دبیر کل حزب سوسیال دموکرات آلمان در این باره به روزنامه “پاسایر نویه پرسه” گفت: اقدام دولت ترکیه علیه تحریریه روزنامه زمان و دیگر رسانه ها وحشتناک و به هیچ وجه قابل قبول نیست. در این باره باید با این شریک ناتو یک بحث انتقادی و سختی شکل گیرد.

وی در عین حال افزود: اما هیچ چاره ای جز همکاری وجود ندارد. اگر ترکیه با اتحادیه اروپا یک توافق درباره حفاظت از مرزهای خارجی اروپا ببندد شمار زیادی از پناهندگان باید در این کشور باقی بمانند. برای پذیرش این پناهندگان اتحادیه اروپا باید از نظر مالی به ترکیه کمک کند.

“زیگمار گابریل”، معاون صدر اعظم و رئیس حزب سوسیال دموکرات آلمان نیز تاکید کرد که چاره‌ای جز همکاری با ترکیه وجود ندارد؛ واقعیت این است که ما باید با ترکیه همکاری کنیم. این امر باید شکل گیرد اگر چه ترکیه همانگونه که ما در مصادره روزنامه مخالف دولت “زمان” از طرف آنکارا دیدیم یک شریک پر دردسر است.

این در حالی است که حزب چپ آلمان انتقاد شدیدی به همکاری با ترکیه در بحران پناهندگان وارد کرده است.

“سارا واگن کنشت”، رئیس فراکسیون حزب چپ پارلمان آلمان در این باره تاکید کرد اینکه حالا بگذاریم از طرف اردوغان مورد اخاذی قرار گیریم که آزادی مطبوعات در کشور خود را زیر پا گذاشته، جنگ علیه مردم کرد به راه می اندازد و از تروریست ها در سوریه حمایت می کند، نشانه بی بضاعتی و بی قابلیتی و در نقطه مقابل یک راه حل اروپایی است.

منابع ترکیه‎ای مدعی شدند که مواضع داعش در منطقه الباب را هدف قرار گرفت، این در حالی است که منابع کُرد حملات توپخانه ای ترکیه را با هدف نابودی پایگاه های نیروهای مبارز کُرد عنوان کردند.

این چندمین باری است که طی هفته های اخیر ارتش ترکیه با حمله توپخانه‌ای به خاک سوریه حاکمیت این کشور را نقض می کند.

حمله توپخانه ای ارتش ترکیه به مواضع کردها پس از آن صورت گرفت که ماه گذشته میلادی احمد داوود اوغلو نخست وزیر ترکیه تاکید کرده بود اگر این کشور با تهدیدی از سوی نیروهای کُرد سوریه مواجه شود، در حمله به مواضع آنها در سوریه تردید نخواهد کرد.

اهداف اقتصادی

در این سفر قرار است وزرای اقتصاد، گمرک و تجارت، انرژی، حمل و نقل و ارتباطات و توسعه، کار‌شناسان و مسئولان دولتی و شماری از نمایندگان اصحاب رسانه‌ای مهم ترکیه، داوداوغلو را همراهی کنند. با مشاهده ترکیب هیأت ترک، اهداف اقتصادی سفر برجسته می‌شود.

پس از حصول و اجرایی شدن توافق هسته‌ای و اعلام برداشته شدن تحریم‌های بین المللی و پس از حضور هیأت‌های تجاری از کشورهای مختلف دنیا، این اولین سفر یک هیأت بلندمرتبه اقتصادی سیاسی ترکیه به ایران است. پیش از هر چیز، لازم است نگاهی به حجم مبادلات میان این دو کشور در چندین سال اخیر بیندازیم.

در حالی که اشتهای کشورهای جهان برای استفاده از فرصت‌های تجاریِ ایجادشده در ایران پس از رفع تحریم‌های اقتصادی افزایش یافته است، ترکیه به دلیل سیاست خارجی‌اش نتوانست حتی از قراردادهای تجاری خاصی که از پیش با ایران داشت، بهره‌مند شود. یک توافق‌نامه ترجیحی، محصول مذاکراتی بود که یک دهه به طول انجامید و از یکم ژانویه ۲۰۱۵ رسماً اجرایی شد.

در این توافق، تعرفه‌های گمرکی ۱۴۰ محصول ترک و ۱۲۵ محصول ایرانی با هدف تجارت دوجانبه به ارزش ۳۵ میلیارد دلار تا پایان آن سال، کاهش یافت. روزی که توافق مذکور اجرایی شد، نیهات زیبکجی، وزیر اقتصاد وقت ترکیه، آن را «آغازی بسیار مهم برای تجارت، دوستی و همکاری سیاسی و اقتصادی میان ترکیه و ایران» خواند.

اما دیری نپایید که خوشبینی‌ها در روابط تجاری میان تهران ـ آنکارا خاتمه پیدا کرد و ناامیدی جای آن را گرفت. به طوری که حجم مبادلات تجاری دوجانبه در پایان سال ۲۰۱۵ تنها ۹.۷ میلیارد دلار بود و نه تنها به هدف نزدیک نشد، بلکه از آمار ۱۳.۷ میلیون دلاریِ سال ۲۰۱۴ نیز پایین‌تر بود. واردات ترکیه از ایران ۳۸ درصد کاهش یافت و به ۶.۱ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۵ رسید و صادراتش به ایران نیز با کاهشی ۵.۷ درصدی، رقم ۳.۶۶ میلیارد دلار را تجربه کرد.

با توجه به اینکه ترکیه ۱۰ میلیارد متر مکعب گاز طبیعی از ایران خریده، کاهش صادرات نشان می‌دهد که ترکیه خرید کالاهای ایرانی غیرگازی را کاهش داده است. به همین ترتیب، صادرات برخی محصولات ترکیه مانند غذا، آهن و فولاد، مواد شیمیایی و محصولات زیرشاخه صنایع موتوری که انتظار می‌رفت بعد از توافق افزایش یابد، هنوز جامه عمل به خود نپوشیده است.

کاهش حجم مبادلات تجاری -از سال ۲۰۱۲ تا کنون- نشان می‌دهد که روابط تجاری ترک‌ها و ایرانیان به سمتی می‌رود که دو همسایه تنها کالاهای ضروری را از یکدیگر بخرند. در سال ۲۰۱۲، با وجود تحریم‌ها، حجم مبادلات تجاری ۲۱.۸۹ میلیارد دلار بود؛ سال ۲۰۱۳ به ۱۴.۵ دلار کاهش یافت و دو سال بعد از آن با افتی دیگر، به ۹.۷ درصد، یعنی پایین‌ترین میزان چهارسال گذشته‌اش رسید.

اما دلیل این سیر کاهشی در روابط اقتصادی میان این دو کشور چه می‌تواند باشد؟

چندی پیش «ر‌ها چاموراوغلو»، نویسنده‌ای که کار‌شناس روابط ایران ـ ترکیه است و پیشتر نماینده حزب حاکم عدالت و توسعه در پارلمان بوده، در گفت وگو با المانیتور گفت: سیاست ترکیه در قبال سوریه عامل اصلی کاهش روابط تجاری دوجانبه است. او در این رابطه گفت: «چند وقتی است که جناح‌های نزدیک به دولت در ترکیه، لحن منفی و غیردوستانه‌ای علیه شیعیان به خود گرفته‌اند. همین شعار‌ها علیه بشار اسد نیز به کار گرفته می‌شوند که به ‌نوعی، شیعه شناخته می‌شود. از آن سوی، روستاهای محاصره‌شده شیعیان در سوریه و وضعیت حزن‌انگیز در آن‌جا مورد توجه ترکیه نیست. ترکیه ضمنی در مسأله اعدام آیت‌الله نمر، از سعودی‌ها حمایت کرد و گفت که این امر مسأله ای داخلی است. همین مورد نیز بر روابط ترکیه با ایران اثرگذار بود».

چامور اوغلو تأکید کرد که روابط سیاسی، عامل مهمی در پیوندهای اقتصادی است. او گفت: «دولت در اقتصاد ایران نفوذ بالایی دارد و این بدان معناست که تصمیم‌های حکومتی نقش مستقیم بر روابط تجاری خواهند داشت». وی افزود: «اعداد و ارقامی که حالا می‌بینید، پایین‌تر هم خواهند رفت، مگر آن‌که روابط ترکیه و ایران بهتر شود. نباید فراموش کرد که ایران اکنون گزینه‌های بیشتری به دلیل رفع تحریم‌ها دارد».

چاموراوغلو با اشاره به این‌که یکی از مزایای تجارت میان ایران و ترکیه، مسأله سهولت حمل و نقل است، گفت: «اگر ترکیه بتواند سیاست‌های خود در سوریه و عراق را به طریقی مدیریت کند که با ایران منافع مشترک داشته باشد، حجم تجارت فی‌مابین می‌تواند تا ۲۰ میلیارد دلار در سال افزایش یابد».

بنابراین، قطعا مواضع متعارض تهران-آنکارا در سوریه و عراق تأثیر مستقیمی بر کاهش حجم مبادلات تجاری میان آن‌ها داشته است. به نظر می‌رسد در وضعیت کنونی، این شرایط بیش از آنکه به ضرر ایران باشد، به ضرر ترکیه است. چراکه در دوران پسابرجام ایران جایگزین‌های بیشتری برای تجارت خارجی دارد؛ اما در صورت تداوم این وضعیت، ترکیه منافع اقتصادی زیادی را در نتیجه رقابتی شدن بازار اقتصاد ایران و حضور کشورهای دیگر در بازار ایران از دست خواهد داد.

بنابراین، مقامات ترکیه به این نتیجه رسیده‌اند که نباید از رقابت‌های بین المللی برای حضور بیشتر در اقتصاد ایران عقب بمانند و هدف عمده از سفر اوغلو به تهران را باید در همین راستا ارزیابی کرد. حال باید منتظر بمانیم و ببینیم که «تحریم‌های پنهان» متقابل میان این دو کشور با سفر نخست وزیر ترکیه به تهران از میان برداشته خواهد شد یا خیر. به نظر می‌رسد به رغم همه اختلاف نظرهای دو کشور در سوریه، باید منتظر گشایش اقتصادی در روابط میان دو کشور در آینده نزدیک با توجه به مزیت‌های نسبی اقتصادی طرفین باشیم و سفر داود اغلو می‌تواند نقطه عطفی در این زمینه باشد.

اهداف سیاسی-امنیتی

بدون شک اگر بخواهیم در میان اهداف سیاسی-امنیتی هدف عمده‌ای را پیدا کنیم که در دستور کار هیأت ترکی قرار دارد، موضوع سوریه و مسائل مرتبط با آن است. ترکیه خواستار کناره‌گیری بشار اسد از قدرت در سوریه است و در مقابل ایران از حامیان اصلی بشار اسد در منطقه محسوب می‌شود. رویترز می‌گوید، سفر داود اوغلو فرصتی است تا این دو همسایه اختلافات بر سر مساله سوریه را کاهش دهند.

به نظر می‌رسد در این سفر، دو طرف بحث‌های جدی در مورد سوریه و اختلافات فی مابین داشته باشند. به نظر می‌رسد مهم‌ترین محورهای مورد بحث در مورد سوریه را باید شامل موارد زیر دانست:

نخست، اوغلو می‌خواهد به ایران اطمینان دهد که نزدیکی و همکاری نظامی اخیر میان عربستان و ترکیه در سوریه برای مقابله با ایران نیست و ایران را هدف قرار نخواهد داد. در واقع، آنکارا می‌خواهد نشان دهد در شرایط کنونی به رغم اختلاف نظر‌ها در سوریه، روابط با ایران به اندازه روابط با عربستان مهم است.

دوم، ممکن است آنکارا طرح جدیدی در مورد حل و فصل بحران سوریه و کاهش اختلافات فی مابین داشته باشد و بخواهد آن را با مقامات ایران در میان بگذارد.

سومین محور مورد بحث ممکن است مسأله کرد‌ها باشد. با توجه به اینکه کردهای سوریه در وضعیت کنونی تحولات سوریه همکاری و هماهنگی نزدیکی با ایران و روسیه دارند و در مقابل روابط پرتنشی نیز با ترکیه دارند، ممکن است نخست وزیر ترکیه در این سفر از ایران بخواهد تحرکات اخیر کردهای سوریه در مقابل ترکیه را کنترل کند. در واقع، از آنجایی که پیشروی‌های کردهای شمال سوریه معضلات امنیتی زیادی را در مرزهای ترکیه به وجود آورده و این معضلات امنیتی می‌تواند به درون جامعه کرد ترکیه نیز سرایت کند، به همین دلیل از ایران تقاضا خواهد شد کرد‌ها را کنترل کند و تحرکات آن‌ها صرفا محدود به مرزهای سوریه شود.

موضوع محتمل چهارم شاید انتقال پیامی از ترکیه به روس‌ها باشد. قطعا اگر پیامی باشد که باید از آنکارا به مسکو منتقل شود، محتمل‌ترین و بهترین مسیرش تهران خواهد بود. محتوای این پیام می‌تواند هشدار و یا ازسرگیری روابط و کاهش تنش باشد.

در پایان فارغ از اهداف سفر، این سفر قطعا نقطه عطفی در بهبود روابط تهران-آنکارا خواهد بود و می‌تواند زمینه‌های همکاری‌های سیاسی-اقتصادی هر چه بهتر میان دو کشور را فراهم آورد.

«مولود چاووش اوغلو» طی یک کنفرانس خبری در آنکارا گفت: واشنگتن باید به صراحت موضع خود در قبال حزب تروریستی و کردی «اتحاد دموکراتیک» (PYD) را بیان کند.

وی در این کنفرانس خبری که به طور مستقیم از شبکه الجزیرة پخش شد گفت: واشنگتن اعلام می‌کند که با تروریسم مبارزه می‌کند و از سوی دیگر از حزب تروریستی اتحاد دموکراتیک سوریه حمایت می‌کند. ترکیه منتظر نتایج انتخابات آمریکا برای مشخص کردن موضعش در قبال جنگ با تروریسم نخواهد ماند و به مبارزه خود ادامه می‌دهد. زیرا به خوبی می‌داند که با وجود تغییر مقامات مسئول در آمریکا، سیاست‌های این کشور به سادگی تغییر نخواهد کرد.

چاووش اوغلو در پاسخ به سوالی درباره عراق افزود: زمانی که ما از عراق سخن می‌گوییم باید ابتدا اشتباه نخست در این کشور را بیان کنیم که در پی آن، اشتباهات دیگر متولد شدند. واشنگتن عراق را اشغال کرد و آن را به حکومت «نوری المالکی» سپرد و او نیز عراق را به طور کامل به ایران بخشید و بهای این اشتباه را ملت عراق می‌پردازند.شبه‌نظامیان شیعه در عراق و سوریه هیچ نقشی جز مبارزه با اهل سنت، ندارند.

وی افزود: داعش همچنان قدرتمند است و ائتلاف بین‌المللی نتوانسته آن را متوقف کند و ما برای غلبه بر این گروه تروریستی باید صریح باشیم.

وزیر خارجه ترکیه در ادامه در پاسخ به سوال دیگری درباره همکاری عربستان با ترکیه در سوریه گفت: عربستان سعودی به زودی جنگنده‌ها، نظامیان خود را به پایگاه هوایی «اینجرلیک» اعزام خواهد کرد. ما نیز کلیه سرویس‌ها و سامانه‌های نظارتی و شناسایی خود را در مناطق مرزی و فرودگاه‌ها مستقر کرده‌ایم و هزاران نفر را در ارتباط با داعش دستگیر کرده‌ایم.

وی افزود: ۲۲ کشور در ائتلاف حضور دارند و تنها عربستان نیست که با دخالت زمینی در سوریه موافقت است اما برخی این‌گونه جلوه می‌دهند که ترکیه می‌خواهد در سوریه دخالت زمینی کند. امارات، قطر و عربستان شرکای یکدیگر در ائتلاف بین‌المللی علیه داعشند. ما نیز آماده‌ایم تا با هرگونه شراکتی برای مبارزه با داعش، و پاکسازی سوریه از تروریسم، همکاری کنیم.

چاووش اوغلو گفت:

عربستان اکنون ارسال مواد مورد نیاز خود و نیروهایش به پایگاه نظامی اینجرلیک را آغاز کرده است و امروز یا فردا، جنگنده‌های سعودی نیز در این فرودگاه مستقر خواهند شد. مبارزه با تروریسم به داعش محدود نمی‌شود و شامل کلیه سازمانهای تروریستی خواهد شد. ائتلاف اسلامی ائتلافی برای ایجاد هماهنگی میان کشورها و تبادل اطلاعات است و هدف از آن تشکیل ارتشهای اسلامی نیست زیرا هر ارتشی در کشور خود فعالیت می‌کند.

وی افزود: ما برای حل مشکل اسلام‌هراسی که اخیرا افزایش یافته، تلاش می‌کنیم. ما باید مردم را متقاعد کنیم که داعش دشمن اسلام است نه نماینده آن و در عین حال باید با غربی‌ها برای تصحیح دیدگاهشان درباره اسلام، همکاری کنیم.

وزیر خارجه ترکیه در پاسخ به سوالی درباره حمایت صدراعظم آلمان از ایجاد منطقه امن در سوریه گفت: مرکل ایده ایجاد منطقه امن در سوریه را نداشت و این ایده ترکیه بود و در شرایطی که جهان این ایده را رد می‌کرد، مرکل با آن موافقت کرد. ترکیه به دنبال حل ریشه‌های مسئله سوریه است و ما به دنبال کمک به آوارگان سوری هستیم.

چاووش اوغلو افزود: ما ۱۰ میلیار دلار به آوارگان کمک کردیم و اگر این مبلغ را برای ایجاد منطقه امن صرف کرده بودیم، تاکنون ۱۰ شهر را از صفر ساخته بودیم. اگر جامعه بین‌الملل با ایجاد منطقه امن در سوریه موافقت می‌کند، جهان با این موج از آوارگان و پناهجویان مواجه نمی‌شد. ما از خانم مرکل برای حمایتش از این طرح پیشنهادی ترکیه متشکریم.

وی گفت: اسد می‌خواهد در انتخابات شرکت کنند زیرا وی بسیاری از معارضان سوری را به قتل رسانده یا از کشور کوچانده است و تنها کسانی را در کشور نگه داشته که با او هستند و او را انتخاب خواهند کرد.

وزیر خارجه ترکیه در پاسخ به سوالی درباره مسئله پیوستن به اتحادیه اروپا گفت: ما می‌خواهیم کاملا به اتحادیه اروپا بپیوندیم نه اینکه صرفا با یکدیگر همکاری کنیم لذا بهتر است این اتحادیه بیش از این، این مسئله را طول ندهد. ترکیه حتی نیاز به یک سکه اتحادیه اروپا ندارد. برخی شایعه کرده‌اند که ترکیه رشوه‌ای ۳ میلیاردیورویی از اتحادیه اروپا دریافت کرده تا پناهجویان را متوقف کند اما این شایعات صحت ندارند.

به نوشته پایگاه خبری جمهوریت، هنوز محتوای پیام های شوکور فاش نشده است. اگر اعتراضات شوکور به ادعانامه دادستان پذیرفته نشود، چهار سال زندان در انتظار کاپیتان سابق تیم ملی ترکیه و بازیکن سابق تیم های گالاتاسرای و اینترمیلان خواهد بود.

هاکان شوکور به عنوان بهترین گلزن تاریخ تیم ملی ترکیه شناخته می شود و بازی های او در جام جهانی ۲۰۰۲ او را به شهرتی جهانی رساند.

وی پس از خداحافظی از دنیای فوتبال وارد سیاست شد و در حزب حاکم عدالت و توسعه در کنار رجب طیب اردوغان فعالیت سیاسی کرد.

هاکان شوکور با انتشار فایل های صوتی در سال ۲۰۱۳ درباره فسادهالی مالی چهار وزیر کابینه اردوغان در دوران نخست وزیری وی و دست داشتن شماری از نزدیکان اردوغان در فسادهای مالی دستگاه های دولتی از حزب یاد شده کناره گیری کرد.