افق

آنها از این می‌گفتند که چپ‌ها درباره حمایت از کاندیداتوری روحانی در انتخابات 92 راستش را به مردم نمی‌گویند، حمایت‌های کنونی و ابراز «فدایت شوم» آنها نسبت به روحانی مصلحتی و از روی دورنگی است و اینکه روحانی در پایان دولت یازدهم رأی بیاورد یا نیاورد اما مورد غضب اصلاح‌طلبان واقع خواهد شد.

جالب آنکه بلافاصله پس از پیروزی رئیس‌جمهور روحانی در انتخابات اخیر، نشانه‌های مقوله‌ای به نام «طلاق سیاسی اصلاح‌طلبان از روحانی» آرام آرام در حال آشکار شدن است و از میان چپ‌ها سخنانی درباره آقای روحانی شنیده می‌شود که بعید است حتی یکی از منتقدان اصولگرای رئیس‌جمهور حاضر به بیان آنها باشد…

*ما اصلاح‌طلبان به روحانی وابسته نیستیم/تصاعد دود از آتشفشان طلاق چپ‌ها و روحانی…
«علی صوفی» عضو شورایعالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان به تازگی در بخشی از مصاحبه خود با روزنامه آرمان امروز گفته است:

«جریان سیاسی که موجب پیروزی رئیس‌جمهور شده است، هیچ‌گونه وابستگی به روحانی ندارد. جریان اصلاحات به لحاظ سیاسی جریان مستقلی از روحانی است و تنها در دو انتخابات ریاست‌جمهوری گذشته از روحانی حمایت کرده است، در نتیجه تنها خوش‌عهدی و بدعهدی از روحانی باقی ‌خواهد ماند. اصلاح‌طلبان جریان سیاسی قدرتمندی هستند و مردم نیز به این جریان نظر مثبت نشان داده‌اند.»[1]

صحبت‌های صوفی در حالی اظهار شد که چندی قبل از او، موسوی‌لاری، وزیر کشور دولت اصلاحات به سایت جماران گفته بود: قاعدتا اصلاح‌طلبان و رئیس جمهوری با هم مرتبط هستند و از همدیگر جدا نمی شوند؛ حتی اگر انتقادی هم داشته باشند به صورت دوستانه مطرح می کنند.[2]

البته می‌توان نتیجه گرفت که حرفی که صوفی زده است نه‌تنها به هیچ وجه دوستانه نبوده بلکه می‌توان از آن با عنوان دودی یاد کرد که از دهانه آتشفشان جدایی دولت و اصلاح‌طلبان بلند شده است و فوران آن را خبر می‌دهد.

*علوی‌تبار: ما توجیه‌گر کابینه نیستیم/روزنامه شرق:‌ آیا روحانی آمادگی تنها ‌ماندن را دارد؟!
نشانه‌های طلاق سیاسی دولت و اصلاح‌طلبان بیش از این حرف‌هاست…
علیرضا علوی‌تبار،‌ از فعالان اصلاح‌طلب چندی قبل در مصاحبه با روزنامه اعتماد در اشاره به تحلیل خود از کابینه دوم رئیس‌جمهور روحانی گفت:‌ ما نباید توجیه‌کننده ضعف‌های کابینه باشیم. به خصوص که ممکن است در تعیین معاونینی که لزوما احتیاج به رای مجلس ندارد اتفاقات ناخوشایندتری هم بیفتد. بنابراین ما در مقام توجیه کننده نیستیم.[3]

شاید در روزگاری نه چندان دور این «اصولگرایان» باشند که همچون اواخر دولت اصلاحات، مجبور به دفاع از رئیس‌جمهور روحانی در مقابل حامیان سابقی باشند که بیرحمانه از او عبور کرده‌اند.

حمیدرضا جلایی‌پور، اصلاح‌طلب دیگریست که چندی قبل به بهانه کابینه، انتقادات تندی را علیه رئیس‌جمهور روحانی روا داشت و در اشاره به یکی از چهره‌های نزدیک به روحانی(واعظی) گفته بود که او با اصلاح‌طلبان مشکل شخصی دارد.
او در عین حال تصریح کرده بود: بعید است مشکلات روحانی با نهاوندیان و واعظی و آشنا پر شود.[4]

گزارش روزنامه اصلاح‌طلب قانون علیه رئیس‌جمهور روحانی هم طی چند روز گذشته سر و صدای زیادی را ایجاد کرد.
این رسانه در اشاره به مراسم تحلیف روحانی و سخنان رئیس‌جمهور در این مراسم، از چیزی به نام «توهّم روحانی» سخن گفته و نوشته بود: همه می‌دانند که روحانی بی‌شک مدیون پشتیبانی وکمک‌هایی است که آیت‌الله ‌هاشمی رفسنجانی به وی کرد و سبب شد مردم و سایر جریان‌های سیاسی به حمایت از شیخ دیپلمات وارد عرصه شوند. اما گویی خاک، این محبت‌های آیت‌الله را بسیار سرد و روحانی آنها را فراموش کرده است. فرضیه دیگر نیز آن است که گویی روحانی مانند برخی، دچار توهم شده که 24 میلیون رأی به دلیل محبوبیت شخص اوست. به نظر، این خیال سبب شده که روحانی به خودمحوری برسد و حتی یادی نیز از بزرگان خود نکند. نمود اصلی این نوع تفکر آقای روحانی را در مراسم تنفیذ و تحلیف مشاهده‌ کردیم. روحانی که مدام در برنامه‌های تبلیغاتی‌اش ذکر هاشمی می‌گفت، در این دو مراسم از زمین و زمان تشکر کرد ولی یاد آن مرحوم نیفتاد.[5]

نمی‌شود به کدهای طلاق سیاسی اصلاح‌طلبان از روحانی حرف زد اما جمله کلیدی و نکته مهمی که روزنامه شرق چند روز  قبل در سرمقاله خود به آن اشاره کرد چیزی نگفت!

شرق در اشاره به چیزی به نام «تنهایی روحانی» گفته بود: ‌اینک دولت روحانی به مرحله‌ای رسیده که ناگزیر است با برخی واقعیت‌های تلخ روبه‌رو شود، اگرچه اصلاح‌طلبان همچنان از دولتش حمایت خواهند کرد و اصولگرایان معتدل نیز بیش از گذشته به او نزدیک خواهند شد، نمی‌توان توقع زیادی از آنان داشت. روحانی هرچه به‌سوی آینده گام برمی‌دارد، این اتحادها و ائتلاف‌ها شکننده‌‌تر می‌شود. این سؤال اساسی در حال شکل‌گیری است که آیا روحانی آمادگی تنها ‌ماندن را دارد یا نه؟[6]

*کابینه اول روحانی هم ناکارآمد و ناهماهنگ بود/حسام‌الدین آشنا مجاهد شنبه است!
نشانه‌های ناشی از آغاز جدایی اصلاح‌طلبان و روحانی تمامی ندارد انگار…
از عبدالله نوری که در اشاره به کابینه دوم روحانی گفته بود:‌ جمله‌ی خود ایشان(روحانی) را تکرار می کنم که شما نمی توانید رای خود را از 24 میلیون نفر بگیرید و حرف آن 16 میلیون نفر را عمل کنید، البته حقوق آن ها باید محفوظ باشد. فاصله گرفتن از وعده های انتخاباتی قطعا پیام امیدبخشی نسبت به 24 میلیون رأی دهنده نخواهد داشت.
تا عبدا… ناصری،‌ عضو شورایعالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان که از کابینه اول روحانی با کنایهناکارآمد و ناهماهنگ یاد کرده است.[7]

و تا روزنامه اصلاح‌طلب آفتاب یزد که چندی قبل صراحتاً از این نوشت که «حسام‌الدین آشنا مجاهد شنبه است»!
*جدایی چپ‌ها از مردی که می‌گفتند هرکار می‌کند قانونیست!/از حمایت 100 درصدی تا جدایی 100 درصدی…
تمام این اشاره‌ها و نشانه‌های طلاق و دوری و اعتراض اما صحبت‌های کسانی است که سران آنها زمانی خود و جریانشان را ذبیح راه روحانی معرفی می‌کردند.
کسانی که از بین آنها، رسول منتجب‌نیا،‌ قائم مقام حزب اعتماد ملی از این گفت که ما اصلاح‌طلبان فدایی دولتیم[8] و هیچ اصلاح‌طلبی هم نه تنها معترض او نشد که جملگی با سکوت، سخنش را تأیید کردند.

و کسانی که چهره دیگرشان یعنی «حسین مرعشی» نیز در روزگاری چشمش را به روی تمام بایسته‌های عقل و دموکراسی بست و در مصاحبه با روزنامه اعتماد گفت که روحانی هرچه انجام می‌دهد،‌ مُرّ قانون است.[9]
به راستی چگونه می‌توان میان آن تعریف و تمجیدهای پرطمطراق و این صحبت‌های تند امروزین علیه روحانی و کابینه‌اش جمع ایجاد کرد و یا توضیح مدللی در این رابطه یافت؟!

صد البته پیداست که این قضیه همانند «معمای ذن» در هنرهای رزمی است. معماهایی بی‌جواب که همه می‌دانند هیچگاه جوابی جز شناخت بیشتر جهان پیرامون برای آنها پیدا نمی‌شود.
همانطور که برای ادعای «تقلب در انتخابات 88» و «تحریم انتخابات مجلس نهم و سپس شرکت در انتخابات‌های بعدی» پاسخی پیدا نشد.

و همانطور که اصلاح‌طلبان هیچگاه نیز حاضر نشدند به افکار عمومی توضیح بدهند پس از آنهمه جنجال در ماجرای «هزاران بورسیه غیر قانونی»، «املاک نجومی در شهرداری تهران» که دروغ بودن آنها ثابت شد؛ چرا هیچ پاسخ قانع‌کننده‌ای به مردم و به جوانان اصلاح‌طلب ندادند…

سریالی ادامه‌دار که اکنون به مقطع «حمایت از روحانی» و «طلاق از روحانی» رسیده اما ناگفته پیداست که برای آن هم پاسخی به افکار عمومی داده نخواهد شد.

شاید در روزگاری نه چندان دور این اصولگرایان باشند که همچون اواخر دولت اصلاحات، مجبور به دفاع از رئیس‌جمهور روحانی در مقابل حامیان سابقی باشند که بیرحمانه از او عبور کرده‌اند.

***
1_http://www.armandaily.ir/fa/news/main/193872
2_http://www.jamaran.ir/fa/tiny/news-716022
3_mshrgh.ir/760631
4_http://www.magiran.com/npview.asp?ID=3605680
5_http://www.javanonline.ir/fa/news/865995
6_http://sharghdaily.ir/News/137753
7_ mshrgh.ir/757067
8_ http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13931017000132
9_http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13940704001277

آنها از این می‌گفتند که چپ‌ها درباره حمایت از کاندیداتوری روحانی در انتخابات 92 راستش را به مردم نمی‌گویند، حمایت‌های کنونی و ابراز «فدایت شوم» آنها نسبت به روحانی مصلحتی و از روی دورنگی است و اینکه روحانی در پایان دولت یازدهم رأی بیاورد یا نیاورد اما مورد غضب اصلاح‌طلبان واقع خواهد شد.

جالب آنکه بلافاصله پس از پیروزی رئیس‌جمهور روحانی در انتخابات اخیر، نشانه‌های مقوله‌ای به نام «طلاق سیاسی اصلاح‌طلبان از روحانی» آرام آرام در حال آشکار شدن است و از میان چپ‌ها سخنانی درباره آقای روحانی شنیده می‌شود که بعید است حتی یکی از منتقدان اصولگرای رئیس‌جمهور حاضر به بیان آنها باشد…

*ما اصلاح‌طلبان به روحانی وابسته نیستیم/تصاعد دود از آتشفشان طلاق چپ‌ها و روحانی…
«علی صوفی» عضو شورایعالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان به تازگی در بخشی از مصاحبه خود با روزنامه آرمان امروز گفته است:

«جریان سیاسی که موجب پیروزی رئیس‌جمهور شده است، هیچ‌گونه وابستگی به روحانی ندارد. جریان اصلاحات به لحاظ سیاسی جریان مستقلی از روحانی است و تنها در دو انتخابات ریاست‌جمهوری گذشته از روحانی حمایت کرده است، در نتیجه تنها خوش‌عهدی و بدعهدی از روحانی باقی ‌خواهد ماند. اصلاح‌طلبان جریان سیاسی قدرتمندی هستند و مردم نیز به این جریان نظر مثبت نشان داده‌اند.»[1]

صحبت‌های صوفی در حالی اظهار شد که چندی قبل از او، موسوی‌لاری، وزیر کشور دولت اصلاحات به سایت جماران گفته بود: قاعدتا اصلاح‌طلبان و رئیس جمهوری با هم مرتبط هستند و از همدیگر جدا نمی شوند؛ حتی اگر انتقادی هم داشته باشند به صورت دوستانه مطرح می کنند.[2]

البته می‌توان نتیجه گرفت که حرفی که صوفی زده است نه‌تنها به هیچ وجه دوستانه نبوده بلکه می‌توان از آن با عنوان دودی یاد کرد که از دهانه آتشفشان جدایی دولت و اصلاح‌طلبان بلند شده است و فوران آن را خبر می‌دهد.

*علوی‌تبار: ما توجیه‌گر کابینه نیستیم/روزنامه شرق:‌ آیا روحانی آمادگی تنها ‌ماندن را دارد؟!
نشانه‌های طلاق سیاسی دولت و اصلاح‌طلبان بیش از این حرف‌هاست…
علیرضا علوی‌تبار،‌ از فعالان اصلاح‌طلب چندی قبل در مصاحبه با روزنامه اعتماد در اشاره به تحلیل خود از کابینه دوم رئیس‌جمهور روحانی گفت:‌ ما نباید توجیه‌کننده ضعف‌های کابینه باشیم. به خصوص که ممکن است در تعیین معاونینی که لزوما احتیاج به رای مجلس ندارد اتفاقات ناخوشایندتری هم بیفتد. بنابراین ما در مقام توجیه کننده نیستیم.[3]

شاید در روزگاری نه چندان دور این «اصولگرایان» باشند که همچون اواخر دولت اصلاحات، مجبور به دفاع از رئیس‌جمهور روحانی در مقابل حامیان سابقی باشند که بیرحمانه از او عبور کرده‌اند.

حمیدرضا جلایی‌پور، اصلاح‌طلب دیگریست که چندی قبل به بهانه کابینه، انتقادات تندی را علیه رئیس‌جمهور روحانی روا داشت و در اشاره به یکی از چهره‌های نزدیک به روحانی(واعظی) گفته بود که او با اصلاح‌طلبان مشکل شخصی دارد.
او در عین حال تصریح کرده بود: بعید است مشکلات روحانی با نهاوندیان و واعظی و آشنا پر شود.[4]

گزارش روزنامه اصلاح‌طلب قانون علیه رئیس‌جمهور روحانی هم طی چند روز گذشته سر و صدای زیادی را ایجاد کرد.
این رسانه در اشاره به مراسم تحلیف روحانی و سخنان رئیس‌جمهور در این مراسم، از چیزی به نام «توهّم روحانی» سخن گفته و نوشته بود: همه می‌دانند که روحانی بی‌شک مدیون پشتیبانی وکمک‌هایی است که آیت‌الله ‌هاشمی رفسنجانی به وی کرد و سبب شد مردم و سایر جریان‌های سیاسی به حمایت از شیخ دیپلمات وارد عرصه شوند. اما گویی خاک، این محبت‌های آیت‌الله را بسیار سرد و روحانی آنها را فراموش کرده است. فرضیه دیگر نیز آن است که گویی روحانی مانند برخی، دچار توهم شده که 24 میلیون رأی به دلیل محبوبیت شخص اوست. به نظر، این خیال سبب شده که روحانی به خودمحوری برسد و حتی یادی نیز از بزرگان خود نکند. نمود اصلی این نوع تفکر آقای روحانی را در مراسم تنفیذ و تحلیف مشاهده‌ کردیم. روحانی که مدام در برنامه‌های تبلیغاتی‌اش ذکر هاشمی می‌گفت، در این دو مراسم از زمین و زمان تشکر کرد ولی یاد آن مرحوم نیفتاد.[5]

نمی‌شود به کدهای طلاق سیاسی اصلاح‌طلبان از روحانی حرف زد اما جمله کلیدی و نکته مهمی که روزنامه شرق چند روز  قبل در سرمقاله خود به آن اشاره کرد چیزی نگفت!

شرق در اشاره به چیزی به نام «تنهایی روحانی» گفته بود: ‌اینک دولت روحانی به مرحله‌ای رسیده که ناگزیر است با برخی واقعیت‌های تلخ روبه‌رو شود، اگرچه اصلاح‌طلبان همچنان از دولتش حمایت خواهند کرد و اصولگرایان معتدل نیز بیش از گذشته به او نزدیک خواهند شد، نمی‌توان توقع زیادی از آنان داشت. روحانی هرچه به‌سوی آینده گام برمی‌دارد، این اتحادها و ائتلاف‌ها شکننده‌‌تر می‌شود. این سؤال اساسی در حال شکل‌گیری است که آیا روحانی آمادگی تنها ‌ماندن را دارد یا نه؟[6]

*کابینه اول روحانی هم ناکارآمد و ناهماهنگ بود/حسام‌الدین آشنا مجاهد شنبه است!
نشانه‌های ناشی از آغاز جدایی اصلاح‌طلبان و روحانی تمامی ندارد انگار…
از عبدالله نوری که در اشاره به کابینه دوم روحانی گفته بود:‌ جمله‌ی خود ایشان(روحانی) را تکرار می کنم که شما نمی توانید رای خود را از 24 میلیون نفر بگیرید و حرف آن 16 میلیون نفر را عمل کنید، البته حقوق آن ها باید محفوظ باشد. فاصله گرفتن از وعده های انتخاباتی قطعا پیام امیدبخشی نسبت به 24 میلیون رأی دهنده نخواهد داشت.
تا عبدا… ناصری،‌ عضو شورایعالی سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان که از کابینه اول روحانی با کنایهناکارآمد و ناهماهنگ یاد کرده است.[7]

و تا روزنامه اصلاح‌طلب آفتاب یزد که چندی قبل صراحتاً از این نوشت که «حسام‌الدین آشنا مجاهد شنبه است»!
*جدایی چپ‌ها از مردی که می‌گفتند هرکار می‌کند قانونیست!/از حمایت 100 درصدی تا جدایی 100 درصدی…
تمام این اشاره‌ها و نشانه‌های طلاق و دوری و اعتراض اما صحبت‌های کسانی است که سران آنها زمانی خود و جریانشان را ذبیح راه روحانی معرفی می‌کردند.
کسانی که از بین آنها، رسول منتجب‌نیا،‌ قائم مقام حزب اعتماد ملی از این گفت که ما اصلاح‌طلبان فدایی دولتیم[8] و هیچ اصلاح‌طلبی هم نه تنها معترض او نشد که جملگی با سکوت، سخنش را تأیید کردند.

و کسانی که چهره دیگرشان یعنی «حسین مرعشی» نیز در روزگاری چشمش را به روی تمام بایسته‌های عقل و دموکراسی بست و در مصاحبه با روزنامه اعتماد گفت که روحانی هرچه انجام می‌دهد،‌ مُرّ قانون است.[9]
به راستی چگونه می‌توان میان آن تعریف و تمجیدهای پرطمطراق و این صحبت‌های تند امروزین علیه روحانی و کابینه‌اش جمع ایجاد کرد و یا توضیح مدللی در این رابطه یافت؟!

صد البته پیداست که این قضیه همانند «معمای ذن» در هنرهای رزمی است. معماهایی بی‌جواب که همه می‌دانند هیچگاه جوابی جز شناخت بیشتر جهان پیرامون برای آنها پیدا نمی‌شود.
همانطور که برای ادعای «تقلب در انتخابات 88» و «تحریم انتخابات مجلس نهم و سپس شرکت در انتخابات‌های بعدی» پاسخی پیدا نشد.

و همانطور که اصلاح‌طلبان هیچگاه نیز حاضر نشدند به افکار عمومی توضیح بدهند پس از آنهمه جنجال در ماجرای «هزاران بورسیه غیر قانونی»، «املاک نجومی در شهرداری تهران» که دروغ بودن آنها ثابت شد؛ چرا هیچ پاسخ قانع‌کننده‌ای به مردم و به جوانان اصلاح‌طلب ندادند…

سریالی ادامه‌دار که اکنون به مقطع «حمایت از روحانی» و «طلاق از روحانی» رسیده اما ناگفته پیداست که برای آن هم پاسخی به افکار عمومی داده نخواهد شد.

شاید در روزگاری نه چندان دور این اصولگرایان باشند که همچون اواخر دولت اصلاحات، مجبور به دفاع از رئیس‌جمهور روحانی در مقابل حامیان سابقی باشند که بیرحمانه از او عبور کرده‌اند.

***
1_http://www.armandaily.ir/fa/news/main/193872
2_http://www.jamaran.ir/fa/tiny/news-716022
3_mshrgh.ir/760631
4_http://www.magiran.com/npview.asp?ID=3605680
5_http://www.javanonline.ir/fa/news/865995
6_http://sharghdaily.ir/News/137753
7_ mshrgh.ir/757067
8_ http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13931017000132
9_http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13940704001277

در شرایط کنونی با توجه به اجرای برجام و ساماندهی صادرات نفت خام و صادرات غیرنفتی و همچنین ورود منابع خارجی به کشور به نظر می رسد ظرفیت های عرضه ارز در اقتصاد رو به افزایش است و می توان به سمت یکسان سازی نرخ ارز حرکت کرد امری که کوروش پرویزیان رئیس کانون بانک های خصوصی و رئیس کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق بازرگانی ایران معتقد است این الزامات شرایط مورد نیاز برای مدیریت نرخ ارز است زیرا عامه مردم، تولیدکنندگان و مصرف کنندگان باید از مزایای یکسان سازی نرخ ارز سود ببرند.

در صورت اجرای سیاست تک نرخی کردن ارز ، زمینه سرمایه گذاری در کشور فراهم می شود طوری که می توان اقتصادی با قابلیت پیش بینی بالا داشت در مقابل تاخیر در اجرای این سیاست و دوگانگی در نرخ ارز ، فضایی مبهم از اقتصاد کشور پیش روی سرمایه گذاران داخلی و خارجی ترسیم کرده که اصلا به سود فضای کسب و کار نیست. در این باره فریال مستوفی رئیس کمیسیون سرمایه گذاری اتاق بازرگانی ایران معتقد است: در برنامه ششم توسعه پیش بینی کردیم سالانه باید 50 میلیارد دلار سرمایه گذاری جذب کنیم آیا می شود بدون یکسان سازی نرخ ارز چنین کاری کرد؟ سرمایه گذاری که پول می آورد قرار است با چه نرخی آن را ببرد؟

حرکت به سوی ارز تک نرخی اگرچه سیاست اصولی دولت طی سه سال گذشته بوده اما مداقه در این سیاست نشان می دهد درباره آن بیشتر صحبت شده تا عمل، شرایطی که به نظر می رسد رانتی پنهان رادر اختیارویژه خواران قرار داده است.

مهدی پورقاضی رئیس کمیسیون صنعت اتاق تهران در این باره می گوید: یک لابی قدرت است که از مابه التفاوت قیمت ارز استفاده می کند موضوعی که شوخی بردار نیست و این رانت خواران به هیچ قیمتی از 500 تومان اختلاف در 3 هزار و 700 تومان که سود سرشاری است نمی گذرند آنوقت ما داریم برای چند درصد سود ناچیز در تولید خودمان را می کشیم.

حجم بالای سپرده های بانکی و سود سرشار ناشی از آن از عواملی است که به گفته فعالان اقتصادی مانعی بر سر راه تک نرخ شدن ارز است موضوعی که محسن حاجی بابا عضو اتاق بازرگانی ایران معتقد است: وقتی هزار و 200 میلیارد تومان سپرده بانکی در بانک هاست که 22 درصد معادل سالانه 240 هزار میلیارد تومان هم سود به آن تعلق می گیرد امکان ندارد ارز را یکسان سازی کنیم.

فعالان بازار ارز اما واسطه گری ها و دست های پنهان را عامل اصلی در اجرایی نشدن سیاست یکسان سازی نرخ ارز می دانند و معتقدند بانک مرکزی از همه نقل و انتقالات ارزی و دست های پشت پرده فعال در این بازار آگاه است و اگر عزم کافی وجود داشته باشد ارز تک نرخی و کوتاه شدن دست واسطه ها و دلالان ارزی که چهره زشتی هم به بازار ارز داده اند امکان پذیر خواهد بود.

در مقابل مسئولان بانکی اگرچه از آمادگی برای اجرای یکسان سازی نرخ ارز خبر می دهند اما نبود روابط کارگزاری با بانک های خارجی را مانعی بر سر عملیاتی شدن این طرح می دانند ضمن اینکه معتقدند باید شرایط تداوم سیاست تک نرخی شدن ارز هم فراهم شود زیرا اگر یکسان سازی نرخ ارز پس از اجرا تداوم نداشته باشد 20 سال دیگر هم نمی توان به این امر اقدام کرد.

غلامعلی کامیاب معاون ارزی بانک مرکزی با برشماری تاریخچه اقدام بانک مرکزی در یکسان سازی نرخ ارز می گوید: برای اولین بار در سال 72 و زمانی دیون ارزی رقمی بالغ‌بر 30 تا 40 میلیارد دلار بود یکسان سازی نرخ ارز کلید خورد اما از آنجا که ذخایر ارزی ما در پایین‌ترین سطح ممکن قرار داشت، همچنین اقتصادی کاملاً تک‌محصولی و وابسته به نفت داشتیم طرح یکسان‌سازی نرخ ارز در آن سال موفق نشد و مشکلات زیادی برای فعالان اقتصادی ایجاد کرد سپس یک دهه طول کشید تا گام بعدی یکسان سازی نرخ ارز در سال 1381 برداشته شود. در آن زمان تعهدات بیشتر بلندمدت بودند و اقتصاد ما هم ازنظر تک‌محصولی بودن وضعیت بهتری داشت. همچنین برای اولین بار در کشور اوراق قرضه بین‌المللی با موفقیت منتشر شد که این انتشار هم نشانه مثبتی بود از این رو یکسان‌سازی نرخ ارز در سال 81 به‌صورت کاملاً دقیق اجرا و طی چند سال بعدی رعایت شد اما متأسفانه در سال‌های بعد تصمیمات نادرست اقتصادی باعث شد این سیاست ادامه پیدا نکند.

کامیاب بابیان اینکه از سال 92 تا به امروز دولت همچنان به دنبال یکسان‌سازی نرخ ارز است، می افزاید: ما این موضوع را یک سیاست لازم می‌دانیم اما یکسان‌سازی نرخ ارز در جایی مناسب و کارآمد است که پایدار و ادامه‌دار باشد. در حال حاضر اگر به‌صورت ناقص یکسان‌سازی را اجرا کنیم و موفقیتی حاصل نشود تا چند سال دیگر هم نمی‌توانیم این یکسان‌سازی را اصلاح کنیم.

معاون ارزی بانک مرکزی ادامه می دهد: حجم تعهدات ارزی برای یکسان‌سازی نرخ ارز بسیار مهم است که در حال حاضر بسیار پایین است ضمن اینکه در سال‌های گذشته تسهیلاتی نگرفته‌ایم. همچنین سطح بدهی و دیون ارزی ما در حد استانداردهای بین‌المللی نیست. حساب‌های کوتاه‌مدت هم حجم بالایی ندارند. اتفاق خوب در این زمینه رشد قابل‌توجه صادرات کالاهای غیرنفتی است که کمک بزرگی به یکسان‌سازی نرخ ارز به حساب می آید.
کامیاب، حذف کالاهای وارداتی از لیست کالاهای ، تغییر برخی قوانین، ایجاد سیستم مکانیزه معاملات ارزی بین بانکی و مجاز کردن بانک ها به خرید و فروش ارز به نرخ آزاد را از جمله اقدامات بانک مرکزی برای فراهم کردن شرایط یکسان سازی نرخ ارز برشمرده و معتقد است: در بانک مرکزی دو سال است کار کردیم و برای یکسان سازی آماده ایم اما زمانی که کارگزاری را طوری برقرار کنیم تا بانک ها به راحتی عملیات خزانه داری ارزی را انجام دهند این عمل صورت خواهد گرفت پیش بینی ما هم این است که تا پایان امسال بتوانیم به چنین درجه ای از روابط کارگزاری برسیم.

یکسان سازی نرخ ارز موجب می شود دولت با فروش دارایی های خود به قیمت واقعی کسری بودجه را تا حد زیادی جبران کند ضمن اینکه تقاضاهای کاذب در بازار ارز کاهش می یابد. ضمن اینکه تک نرخی شدن ارز علاوه بر عدالت در توزیع ارز و فراهم کردن زمینه رقابت برای سرمایه گذاران سبب کوتاه شدن دست برخی ویژه خواران از ارزهای دولتی می شود.

در شرایط کنونی با توجه به اجرای برجام و ساماندهی صادرات نفت خام و صادرات غیرنفتی و همچنین ورود منابع خارجی به کشور به نظر می رسد ظرفیت های عرضه ارز در اقتصاد رو به افزایش است و می توان به سمت یکسان سازی نرخ ارز حرکت کرد امری که کوروش پرویزیان رئیس کانون بانک های خصوصی و رئیس کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق بازرگانی ایران معتقد است این الزامات شرایط مورد نیاز برای مدیریت نرخ ارز است زیرا عامه مردم، تولیدکنندگان و مصرف کنندگان باید از مزایای یکسان سازی نرخ ارز سود ببرند.

در صورت اجرای سیاست تک نرخی کردن ارز ، زمینه سرمایه گذاری در کشور فراهم می شود طوری که می توان اقتصادی با قابلیت پیش بینی بالا داشت در مقابل تاخیر در اجرای این سیاست و دوگانگی در نرخ ارز ، فضایی مبهم از اقتصاد کشور پیش روی سرمایه گذاران داخلی و خارجی ترسیم کرده که اصلا به سود فضای کسب و کار نیست. در این باره فریال مستوفی رئیس کمیسیون سرمایه گذاری اتاق بازرگانی ایران معتقد است: در برنامه ششم توسعه پیش بینی کردیم سالانه باید 50 میلیارد دلار سرمایه گذاری جذب کنیم آیا می شود بدون یکسان سازی نرخ ارز چنین کاری کرد؟ سرمایه گذاری که پول می آورد قرار است با چه نرخی آن را ببرد؟

حرکت به سوی ارز تک نرخی اگرچه سیاست اصولی دولت طی سه سال گذشته بوده اما مداقه در این سیاست نشان می دهد درباره آن بیشتر صحبت شده تا عمل، شرایطی که به نظر می رسد رانتی پنهان رادر اختیارویژه خواران قرار داده است.

مهدی پورقاضی رئیس کمیسیون صنعت اتاق تهران در این باره می گوید: یک لابی قدرت است که از مابه التفاوت قیمت ارز استفاده می کند موضوعی که شوخی بردار نیست و این رانت خواران به هیچ قیمتی از 500 تومان اختلاف در 3 هزار و 700 تومان که سود سرشاری است نمی گذرند آنوقت ما داریم برای چند درصد سود ناچیز در تولید خودمان را می کشیم.

حجم بالای سپرده های بانکی و سود سرشار ناشی از آن از عواملی است که به گفته فعالان اقتصادی مانعی بر سر راه تک نرخ شدن ارز است موضوعی که محسن حاجی بابا عضو اتاق بازرگانی ایران معتقد است: وقتی هزار و 200 میلیارد تومان سپرده بانکی در بانک هاست که 22 درصد معادل سالانه 240 هزار میلیارد تومان هم سود به آن تعلق می گیرد امکان ندارد ارز را یکسان سازی کنیم.

فعالان بازار ارز اما واسطه گری ها و دست های پنهان را عامل اصلی در اجرایی نشدن سیاست یکسان سازی نرخ ارز می دانند و معتقدند بانک مرکزی از همه نقل و انتقالات ارزی و دست های پشت پرده فعال در این بازار آگاه است و اگر عزم کافی وجود داشته باشد ارز تک نرخی و کوتاه شدن دست واسطه ها و دلالان ارزی که چهره زشتی هم به بازار ارز داده اند امکان پذیر خواهد بود.

در مقابل مسئولان بانکی اگرچه از آمادگی برای اجرای یکسان سازی نرخ ارز خبر می دهند اما نبود روابط کارگزاری با بانک های خارجی را مانعی بر سر عملیاتی شدن این طرح می دانند ضمن اینکه معتقدند باید شرایط تداوم سیاست تک نرخی شدن ارز هم فراهم شود زیرا اگر یکسان سازی نرخ ارز پس از اجرا تداوم نداشته باشد 20 سال دیگر هم نمی توان به این امر اقدام کرد.

غلامعلی کامیاب معاون ارزی بانک مرکزی با برشماری تاریخچه اقدام بانک مرکزی در یکسان سازی نرخ ارز می گوید: برای اولین بار در سال 72 و زمانی دیون ارزی رقمی بالغ‌بر 30 تا 40 میلیارد دلار بود یکسان سازی نرخ ارز کلید خورد اما از آنجا که ذخایر ارزی ما در پایین‌ترین سطح ممکن قرار داشت، همچنین اقتصادی کاملاً تک‌محصولی و وابسته به نفت داشتیم طرح یکسان‌سازی نرخ ارز در آن سال موفق نشد و مشکلات زیادی برای فعالان اقتصادی ایجاد کرد سپس یک دهه طول کشید تا گام بعدی یکسان سازی نرخ ارز در سال 1381 برداشته شود. در آن زمان تعهدات بیشتر بلندمدت بودند و اقتصاد ما هم ازنظر تک‌محصولی بودن وضعیت بهتری داشت. همچنین برای اولین بار در کشور اوراق قرضه بین‌المللی با موفقیت منتشر شد که این انتشار هم نشانه مثبتی بود از این رو یکسان‌سازی نرخ ارز در سال 81 به‌صورت کاملاً دقیق اجرا و طی چند سال بعدی رعایت شد اما متأسفانه در سال‌های بعد تصمیمات نادرست اقتصادی باعث شد این سیاست ادامه پیدا نکند.

کامیاب بابیان اینکه از سال 92 تا به امروز دولت همچنان به دنبال یکسان‌سازی نرخ ارز است، می افزاید: ما این موضوع را یک سیاست لازم می‌دانیم اما یکسان‌سازی نرخ ارز در جایی مناسب و کارآمد است که پایدار و ادامه‌دار باشد. در حال حاضر اگر به‌صورت ناقص یکسان‌سازی را اجرا کنیم و موفقیتی حاصل نشود تا چند سال دیگر هم نمی‌توانیم این یکسان‌سازی را اصلاح کنیم.

معاون ارزی بانک مرکزی ادامه می دهد: حجم تعهدات ارزی برای یکسان‌سازی نرخ ارز بسیار مهم است که در حال حاضر بسیار پایین است ضمن اینکه در سال‌های گذشته تسهیلاتی نگرفته‌ایم. همچنین سطح بدهی و دیون ارزی ما در حد استانداردهای بین‌المللی نیست. حساب‌های کوتاه‌مدت هم حجم بالایی ندارند. اتفاق خوب در این زمینه رشد قابل‌توجه صادرات کالاهای غیرنفتی است که کمک بزرگی به یکسان‌سازی نرخ ارز به حساب می آید.
کامیاب، حذف کالاهای وارداتی از لیست کالاهای ، تغییر برخی قوانین، ایجاد سیستم مکانیزه معاملات ارزی بین بانکی و مجاز کردن بانک ها به خرید و فروش ارز به نرخ آزاد را از جمله اقدامات بانک مرکزی برای فراهم کردن شرایط یکسان سازی نرخ ارز برشمرده و معتقد است: در بانک مرکزی دو سال است کار کردیم و برای یکسان سازی آماده ایم اما زمانی که کارگزاری را طوری برقرار کنیم تا بانک ها به راحتی عملیات خزانه داری ارزی را انجام دهند این عمل صورت خواهد گرفت پیش بینی ما هم این است که تا پایان امسال بتوانیم به چنین درجه ای از روابط کارگزاری برسیم.

یکسان سازی نرخ ارز موجب می شود دولت با فروش دارایی های خود به قیمت واقعی کسری بودجه را تا حد زیادی جبران کند ضمن اینکه تقاضاهای کاذب در بازار ارز کاهش می یابد. ضمن اینکه تک نرخی شدن ارز علاوه بر عدالت در توزیع ارز و فراهم کردن زمینه رقابت برای سرمایه گذاران سبب کوتاه شدن دست برخی ویژه خواران از ارزهای دولتی می شود.

با این حال شاگردان کارلوس کی‌روش که دومین تیم راه یافته به جام جهانی 2018 بعد از برزیل محسوب می‌شوند، همچنان رده بالاترین تیم آسیایی هستند.

رده‌بندی 10 تیم برتر جهان به شرح زیر است:
1- برزیل 1604 امتیاز (یک پله صعود)
2- آلمان 1549 امتیاز (یک پله سقوط)
3- آرژانتین 1399 امتیاز (بدون تغییر)
4- سوئیس 1329 امتیاز (یک پله صعود)
5- لهستان  1319 امتیاز (یک پله صعود)
6- پرتغال 1267 امتیاز (دو پله سقوط)
7- شیلی 1250 امتیاز (بدون تغییر)
8- کلمبیا 1208 امتیاز (بدون تغییر)
9- بلژیک 1194 امتیاز (یک پله صعود)
10- فرانسه 1157 امتیاز (یک پله سقوط)

رده‌بندی پنج تیم برتر آسیا به شرح زیر است:
1- ایران 893 امتیاز (24 جهان/ یک پله سقوط)
2- ژاپن 696 امتیاز (44 جهان/ دو پله صعود)
3- استرالیا 691 امتیاز (45 جهان/بدون تغییر)
4- کره جنوبی 674 امتیاز (49 جهان/ دو پله صعود)
5- عربستان سعودی 601 امتیاز (59 جهان/ دو پله صعود)

با این حال شاگردان کارلوس کی‌روش که دومین تیم راه یافته به جام جهانی 2018 بعد از برزیل محسوب می‌شوند، همچنان رده بالاترین تیم آسیایی هستند.

رده‌بندی 10 تیم برتر جهان به شرح زیر است:
1- برزیل 1604 امتیاز (یک پله صعود)
2- آلمان 1549 امتیاز (یک پله سقوط)
3- آرژانتین 1399 امتیاز (بدون تغییر)
4- سوئیس 1329 امتیاز (یک پله صعود)
5- لهستان  1319 امتیاز (یک پله صعود)
6- پرتغال 1267 امتیاز (دو پله سقوط)
7- شیلی 1250 امتیاز (بدون تغییر)
8- کلمبیا 1208 امتیاز (بدون تغییر)
9- بلژیک 1194 امتیاز (یک پله صعود)
10- فرانسه 1157 امتیاز (یک پله سقوط)

رده‌بندی پنج تیم برتر آسیا به شرح زیر است:
1- ایران 893 امتیاز (24 جهان/ یک پله سقوط)
2- ژاپن 696 امتیاز (44 جهان/ دو پله صعود)
3- استرالیا 691 امتیاز (45 جهان/بدون تغییر)
4- کره جنوبی 674 امتیاز (49 جهان/ دو پله صعود)
5- عربستان سعودی 601 امتیاز (59 جهان/ دو پله صعود)